Το Πανεπιστήμιο Κύπρου έστειλε τα δικά του μηνύματα για την παγκόσμια εκστρατεία "Ώρα της Γης 2021" «Σε αυτή την ώρα της Γης, Μίλα για τη Φύση» 

Για ακόμα μια χρονιά το Πανεπιστήμιο Κύπρου στήριξε την παγκόσμια εθελοντική εκστρατεία «Ώρα της Γης». Από τις 20:30 μέχρι τις 21:30 στις 27 Μαρτίου 2021, ο φωτισμός στο Κέντρο Πληροφόρησης – Βιβλιοθήκη «Στέλιος Ιωάννου» παρέμεινε κλειστός, σε μία συμβολική κίνηση υπέρ της προστασίας του φυσικού μας περιβάλλοντος.
Οι Αρχές του Πανεπιστημίου παρότρυναν το ακαδημαϊκό και διοικητικό προσωπικό, τους ερευνητές/τριες και τους φοιτητές/τριες να συμμετέχουν σε αυτή την πρωτοβουλία, σβήνοντας τα φώτα και στο δικό τους χώρο για μία ώρα, με στόχο να ενδυναμώσουν με τη "φωνή" τους την προστασία του πλανήτη.

IMG 0732 IMG 07381

Σε μήνυμά του ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Κύπρου, Καθηγητής Τάσος Χριστοφίδης ανέφερε ότι το Πανεπιστήμιο Κύπρου συμμετέχει συμβολικά στην «Ώρα της Γης», συνδράμοντας έτσι στη διάδοση του παγκόσμιου μηνύματος ότι τώρα είναι η ώρα για λήψη μέτρων για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και για την προστασία του περιβάλλοντος. Ο κ. Χριστοφίδης πρόσθεσε επίσης πως η αρμονική σχέση μας με το περιβάλλον είναι προς όφελος του ανθρώπου και του κόσμου μας, είναι θέμα ποιότητας ζωής και κουλτούρας στο χώρο που μας περιβάλλει.

Στη φωτογραφία το Κέντρο Πληροφόρησης - Βιβλιοθήκη "Στέλιος Ιωάννου" κατά τη διάρκεια της δραστηριότητας "Ώρα της Γης".

Ακαδημαϊκοί ανέλυσαν τις εξεγέρσεις των Επετείων 1821 και 1955 

Αφιερωμένη στις Εθνικές Επετείους ήταν η εκπομπή «Λόγος και Αντίλογος» που πραγματοποιήθηκε στις 30 Μαρτίου 2021. Οι ακαδημαϊκοί Πέτρος Παπαπολυβίου, Αναπληρωτής Καθηγητής, στο Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, Φιλήμωνας Μπαντιμαρούδης, Αναπληρωτής Καθηγητής, στο Τμήμα Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών και Δημήτριος Κοντογεώργης, Λέκτορας, στο Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, ανέλυσαν από διάφορες οπτικές τις δυο Εθνικές Επετείους, της 25ης Μαρτίου 1821 και της 1ης Απριλίου 1955.
 
Η προσέγγιση έγινε με πρωτότυπο επιστημονικό τρόπο ξεφεύγοντας από τις ετήσιες αναφορές, διεισδύοντας σε βάθος σε γεγονότα της Ελληνικής Επανάστασης και του Απελευθερωτικού Αγώνα της Κύπρου, συνδυάζοντας το γενικό πλαίσιο για τις δυο Επετείους, αναφορικά με το πώς συνδέεται ιστορικά η Ελληνική Επανάσταση με τον Αγώνα της ΕΟΚΑ του 1955-59, τα ιστορικά διδάγματα που χρειάζεται να έχουμε υπόψη στην εποχή μας σε πολιτικό, επικοινωνιακό, πολιτισμικό ή άλλως πως επίπεδο. Ειδική μνεία έγινε και στο ρόλο των μέσων επικοινωνίας της εποχής για την Ελληνική Επανάσταση και πώς είδε τότε ο Τύπος την εξέγερση, αλλά και πώς την μετέφερε σε τοπικά ή διεθνή ακροατήρια και διαύλους προβολής. Οι ακαδημαϊκοί απάντησαν σε αρκετά ερωτήματα ακροατών, που θέλησαν να μάθουν περισσότερα ως προς τα σημεία που μπορούν να μας βοηθήσουν σε πρακτικό επίπεδο στην εποχή μας, στο ποιος χρειάζεται να είναι ο ρόλος των ΜΜΕ έναντι της ιστορικής πορείας του ελληνισμού ακόμη και ως ιδέας, στο πώς λειτουργούσαν οι εφημερίδες την περίοδο της Επανάστασης και πόσο κόστισε στους πολιτισμούς της Κύπρου και της Ελλάδας η μακραίωνη «υποδούλωση».
 
DSC 0025 Λογος και Αντίλογος
 
Το ειδικό αυτό αφιέρωμα χαιρέτησε η Αναπληρώτρια Διευθύντρια του Κέντρου Πληροφόρησης – Βιβλιοθήκης «Στέλιος Ιωάννου», κα Έλενα Διομήδη – Παρπούνα, η οποία ανάμεσα σε άλλα αναφέρθηκε στη διατήρηση και διάδοση της ιστορικής μνήμης που διασώζονται στη Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Κύπρου και διατίθενται προς τους ερευνητές σημαντικές πηγές πληροφόρησης, τόσο για την Ελληνική Επανάσταση του 1821, όσο και για τον Απελευθερωτικό Αγώνα του 55-59. Πέραν των βιβλίων και εφημερίδων που διαθέτει, είπε, είναι και η πλούσια ψηφιακή συλλογή του Ελληνικού Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο 19ος και 20ου αιώνα, όσο και η συλλογή ψηφιακών ηχητικών και άλλων ντοκουμέντων από το Αρχείο του Συμβουλίου Ιστορικής Μνήμης Αγώνα ΕΟΚΑ 1955-59. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν, κατέληξε η κα Διομήδη-Παρπούνα, και τα προσωπικά αρχεία προσωπικοτήτων που έζησαν την περίοδο του Απελευθερωτικού Αγώνα ΕΟΚΑ 55-59 με μαρτυρίες και άλλα πολύτιμα ντοκουμέντα μεγάλης ερευνητικής αξίας.
 

Ακαδημαϊκοί του Πανεπιστημίου Κύπρου μίλησαν για το φαινόμενο της σεξουαλικής παρενόχλησης δίνοντας βήμα στο κοινό - 2 Μαρτίου 2021 

Με αφορμή τις δεκάδες καταγγελίες που είδαν το φως της δημοσιότητας για σεξουαλική παρενόχληση, ακαδημαϊκοί του Πανεπιστημίου Κύπρου άνοιξαν τηλεφωνικές γραμμές και ανταποκρίθηκαν σε ερωτήματα του κοινού σε μια τολμηρή συζήτηση που πραγματοποιήθηκε στις 2 Μαρτίου 2021 στην Πανεπιστημιούπολη. Η Αναπληρώτρια Καθηγήτρια του Τμήματος Νομικής, Δρ Ελένη-Τατιανή Συνοδινού, ο Αναπληρωτής Καθηγητής Αναπτυξιακής Ψυχολογίας και Διευθυντής του Εργαστηρίου Αναπτυξιακής Ψυχοπαθολογίας, Δρ Κώστας Φάντης και ο Ομότιμος Καθηγητής στο Τμήμα Νομικής του Πανεπιστημίου Κύπρου, με ειδικότητα στην εγκληματολογία και στην δικανική ψυχολογία, Δρα Ανδρέας Καπαρδής, ανέλυσαν το πολύκροτο θέμα που μονοπωλεί την τελευταία περίοδο την επικαιρότητα.

Η κα Συνοδινού εστίασε στο γενικό πλαίσιο της νομικής αντιμετώπισης της σεξουαλικής παρενόχλησης και του σεξισμού, δίνοντας έμφαση στις συμπεριφορές που συνιστούν παρενόχληση και σεξισμό, όπως και στο θέμα προστασίας των θυμάτων. Ο κ. Φάντης ανέλυσε τις μορφές της σεξουαλικής κακοποίησης και τις διαστάσεις του φαινομένου σε παιδιά και έφηβους στην Κύπρο, προβαίνοντας μάλιστα σε ανάλυση των χαρακτηριστικών των θυμάτων και των θυτών, εστιάζοντας στα δεδομένα από έρευνες του Πανεπιστημίου Κύπρου. Από την πλευρά του, ο κ. Καπαρδής αναφέρθηκε κυρίως στις εγκληματολογικές, αλλά και τις δικανικές ψυχολογικές πτυχές του φαινομένου.

Συζήτηση 3 Συζήτηση 4

Κατά τη διάρκεια του διαλόγου λέχθηκε ότι στην Κύπρο, δυστυχώς το θύμα είναι ο φτωχός συγγενής, καθώς ο εκσυγχρονισμός του δικαίου κινείται πολύ αργά. Το νομικό πλαίσιο χρειάζεται ενίσχυση για να προστατεύει πρώτιστα τα θύματα, αλλά ταυτόχρονα να αντανακλά την κυπριακή κοινωνία του 2021, όπου οι σχέσεις των δυο φύλων διαφέρουν αρκετά από αυτό που γνωρίζαμε παλαιότερα. Ωστόσο στη σημερινή εποχή, περισσότερα άτομα έχουν το θάρρος και το κουράγιο να αναφέρουν δημόσια φαινόμενα παρενόχλησης. Για την αναγκαία πρόληψη και την προστασία του θύματος δεν χρειάζεται μόνο το νομοθετικό πλαίσιο, αλλά και η συστηματική εκστρατεία ευαισθητοποίησης του κοινού.

Σύμφωνα με έρευνα του Πανεπιστημίου Κύπρου που χρηματοδοτήθηκε από το Ίδρυμα Λεβέντη και το Συμβούλιο της Ευρώπης, ποσοστό της τάξης του 86% δεν ζήτησε βοήθεια ή στήριξη. Συμπερασματικά, αυτό που παρατηρείται είναι ότι τα περισσότερα θύματα διστάζουν να αναφέρουν οτιδήποτε, γιατί ενδεχομένως (α) το αποτρέπει το κοινωνικό στίγμα, (β) θα τους περιγελάσουν και (γ) ο θύτης θα εκβιάζει το θύμα. Άλλος λόγος είναι ότι δεν θεωρείται σημαντικό αδίκημα, ώστε να τεθεί σε λειτουργία η διαδικασία διερεύνησης και δίωξης. Σε άλλα μέρη του κόσμου, όπως Ηνωμένο Βασίλειο, ΗΠΑ, Αυστραλία, Καναδάς και Σκανδιναβικές χώρες, οι δομές που υπάρχουν είναι ανεπτυγμένες και στηρίζουν τα θύματα πολυδιάστατα και ποικιλοτρόπως. Τελευταίες έρευνες στην Κύπρο κατέγραψαν ότι οι περισσότεροι γονείς δεν ελέγχουν τον χρόνο που τα παιδιά τους περνούν στο διαδίκτυο, με ποιους μιλούν, ούτε ποιο το θέμα συζήτησης, με πιθανό αποτελέσματα να αυξάνεται και η διαδικτυακή κακοποίηση.

Σωρεία ερωτημάτων του κοινού αφορούσαν το ρόλο των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης στη διαιώνιση των στερεότυπων σεξισμού και κατά πόσο σήμερα γίνεται σωστή διαχείριση του κινήματος «#metoo», πόσο καλλιεργείται ο σεβασμός των δικαιωμάτων μεταξύ των δύο φύλων, ποιοι είναι οι θύτες και ποια τα θύματα, σε ποιους χώρους κυρίως εντοπίζεται το πρόβλημα της λεκτικής ή και της σωματικής σεξουαλικής βίας και για ποιο λόγο κάποια από τα θύματα σπάνε τη σιωπή τους μετά από ολόκληρα χρόνια.

Οι τρεις ακαδημαϊκοί δεν παρέλειψαν να αναφερθούν και στις διαφορές των όρων «σεξουαλικής παρενόχλησης, εκμετάλλευσης και κακοποίησης», υπό το πρίσμα του ψυχολογικού και νομικού πλαισίου και στο εάν ισχύει «καθεστώς» ατιμωρησίας ή μήπως τελικά η τιμωρία επιβάλλεται, αν γίνεται κατάχρηση στο δυνατό «όπλο» της εκμυστήρευσης ενός συμβάντος, αν υπάρχουν ασφαλιστικές δικλείδες ή ακόμα αν ελλοχεύει ο κίνδυνος να ανατραπεί η όποια διαδικασία. Καταγράφηκαν επίσης πολλές εισηγήσεις ως προς τα κατάλληλα προληπτικά μέτρα πολιτείας και θεσμών, που θα αποτρέπουν τέτοια φαινόμενα.
 
 
Το κυπριακό στέλεχος «Β1-258» του ιού SARS-CoV-2 είναι το επικρατέστερο στέλεχος στην Κύπρο, όπως προκύπτει από επιστημονική έρευνα που διενεργήθηκε από τον Μάρτιο του 2020 μέχρι τον Ιανουάριο του 2021 και αφορούσε στην ανάλυση και την πορεία του κορωνοϊού στο νησί. Η έρευνα διήρκεσε 10 μήνες και πραγματοποιήθηκε από 768 δείγματα, θετικά στον ιό.

Ο Πρύτανης, Καθηγητής Τάσος Χριστοφίδης στο χαιρετισμό του κατά την έναρξη της διάσκεψης Τύπου που πραγματοποιήθηκε στο Πανεπιστήμιο Κύπρου την Παρασκευή, 19 Φεβρουαρίου 2021, ανέφερε ότι τα αποτέλεσμα της σημαντικής αυτής έρευνας, ήταν προϊόν επιστημονικής συνεργασίας του Εργαστηρίου Βιοτεχνολογίας και Μοριακής Ιολογίας του Πανεπιστημίου Κύπρου με επικεφαλής τον Καθηγητή Λεόντιο Κωστρίκη και της Εταιρείας Βιοτεχνολογίας ΝΙPD Genetics, της οποίας Διευθύνων Σύμβουλος είναι ο Καθηγητής Φίλιππος Πατσαλής. Οι πρωτοβουλίες και οι συνέργειες φέρνουν αποτελέσματα, είπε ο Πρύτανης, προσθέτοντας ότι η συγκεκριμένη έρευνα είχε χρηματοδοτηθεί από την εκστρατεία του Πανεπιστημίου Κύπρου «Η έρευνα σώζει ζωές», που ξεκίνησε με την έναρξη της πανδημίας, καθώς επίσης και από τα ερευνητικά προγράμματα (ΙδΕΚ) του Καθηγητή Λεόντιου Κωστρίκη και από την επιστημονική – οικονομική συνεισφορά της NIPD Genetics.
 
DSC 4070   Διάσκεψη Τύπου

Όπως κατέδειξε η έρευνα, η λοίμωξη του ιού SARS-CoV-2 στην Κύπρο είναι πολυφυλετική, αφού έχουν εντοπιστεί 37 διαφορετικές γενεαλογίες του ιού. Ωστόσο, το στέλεχος «Β1-258» είναι το επικρατέστερο στην Κύπρο, όπως καταδεικνύει η έρευνα, με τους τελευταίους μήνες να αγγίζει το 90% των μολύνσεων. Σύμφωνα πάντα με τα ευρήματα της έρευνας η φυλογεωγραφική ανάλυση δεικνύει ότι το στέλεχος «Β1-258» εισάχθηκε στην Κύπρο από τέσσερις Ευρωπαϊκές χώρες, τη Σουηδία, το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Σλοβενία και τη Δανία, ενώ η φυλογεωγραφική ανάλυση δεικνύει, επίσης, ότι το συγκεκριμένο στέλεχος εξάγεται από την Κύπρο σε τρεις Ευρωπαϊκές χώρες: το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Τσεχία και τη Δανία. Ωστόσο, όπως λέχθηκε στη διάσκεψη, δεν έχει ανιχνευθεί στην Ελλάδα. Εξάλλου, η έρευνα κατέδειξε ότι το στέλεχος «Β1-258» έχει σημαντικές μεταλλάξεις και παρόμοιες με αυτές του αγγλικού στελέχους Β.1.1.7 (UK strain), οι οποίες αυξάνουν τη μεταδοτικότητα του ιού και την ικανότητά του να αντιστέκεται στο ανοσοποιητικό σύστημα.

Όπως λέχθηκε από τους Καθηγητές Κωστρίκη και Πατσαλή που παρουσίασαν την εν λόγω μελέτη, τα τρία εμβόλια, που έχει στη διάθεσή της η Κύπρος (Pfizer, Moderna και AstraZeneca) είναι αποτελεσματικά και για την αντιμετώπιση του κυπριακού μεταλλαγμένου ιού «Β1-258». Τα ευρήματα της έρευνας θα δημοσιευθούν σε έγκριτο επιστημονικό περιοδικό και θα κατατεθούν σε διεθνείς τράπεζες δεδομένων, GISAID.

Αναλυτικά η έρευνα εδώ.
 
 
Ο κορωνοϊός έχει γίνει παγκόσμια πανδημία, με το μετριασμό της να εξαρτάται από τον περιορισμό συμπεριφορών που περιορίζουν την εξάπλωσή του. Είναι κοινή παραδοχή ότι τα περιοριστικά μέτρα και η απομόνωση εξαιτίας της πανδημίας έχουν ψυχολογικό αντίκτυπο στις ζωές των ανθρώπων.
To Γραφείο Τύπου και Δημοσίων Σχέσεων συνεχίζοντας την κοινωνική του δράση, μέσω του Πρώτου Προγράμματος του ΡΙΚ μεταδίδει επιστημονικό λόγο και λαμβάνει ραδιοφωνικό αντίλογο, μέσω της νέας εκπομπής «Λόγος και Αντίλογος». Στη 2η κατά σειρά εκπομπή που μεταδόθηκε στις 2 Φεβρουαρίου 2021, η Επικεφαλής του Γραφείου Τύπου και Δημοσίων Σχέσεων, κα Δόξα Κωμοδρόμου, φιλοξένησε την Αναπληρώτρια Καθηγήτρια και Εγγεγραμμένη Κλινική Ψυχολόγο, Δρα Μαρία Καρεκλά και τον Ειδικό Επιστήμονα Έρευνας και Ψυχολόγο Υγείας, Δρα Άγγελο Κασσιανό, για να συζητήσουν τις ψυχολογικές και συμπεριφορικές προεκτάσεις της πανδημίας του κορωνοϊού (COVID-19), σε σχέση και με την επίδραση στην υγεία του πληθυσμού.
 
20210202 Logos kai Antilogos Kassianos Karekla
 
Αναλύθηκαν τα εμπειρικά ευρήματα, που καταγράφονται στην υφιστάμενη επιστημονική τους έρευνα, όπως είναι η διεθνής μελέτη “COVID-19 IMPACT”, ενώ εξετάσθηκαν και ζητήματα, τα οποία προκύπτουν μέσα από την γενικότερη επιστημονική βιβλιογραφία και πρακτική. Το πρόγραμμα «COVID-IMPACT», που βρίσκεται σε εξέλιξη, καταδεικνύει σημαντικά συμπεράσματα σε σχέση με τις ψυχολογικές επιπτώσεις της πανδημίας.
Η συζήτηση στη συνέχεια επεκτάθηκε γύρω από πέντε άξονες: α) τις επιπτώσεις της πανδημίας στην ψυχική υγεία, β) τις μεθόδους αντιμετώπισης του στρες (άγχους) κατά την πανδημία (coping mechanisms), γ) τις επιδράσεις στις συμπεριφορές υγείας (π.χ. το κάπνισμα, την άσκηση, την διατροφή, την τήρηση των μέτρων), δ) τις επιπτώσεις της πανδημίας σε άτομα με χρόνιες παθήσεις δίνοντας έμφαση στον καρκίνο, και ε) τις στάσεις και αντιλήψεις που αφορούν τον εμβολιασμό κατά του COVID-19.
 
Όπως έχει καταγραφεί, μέχρι στιγμής το δείγμα που έχουν συλλέξει ανέρχεται στις 10 χιλιάδες άτομα, κάτι που σημαίνει ότι τα συμπεράσματα που εξάγονται είναι έγκυρα και ασφαλή. Έγινε ιδιαίτερη μνεία για τα άτομα τα οποία μένουν μόνα. Πέραν από τις ψυχολογικές επιπτώσεις, μελετώνται και οι «προστατευτικοί παράγοντες». Όπως φαίνεται από στατιστικά μοντέλα που έχουν χρησιμοποιηθεί, προστατευτικοί παράγοντες για την ψυχολογική ευεξία είναι, μεταξύ άλλων, η κοινωνική υποστήριξη, δηλαδή αν ένα άτομο έχει ανθρώπους δίπλα του καθίσταται εξαιρετικά σημαντικό. Η κοινωνική υποστήριξη είναι εξαιρετικά καίρια, ειδικά σε μια περίοδο που οι άνθρωποι έχουν «απωλέσει» τον έλεγχο της ζωής τους. Η κοινωνική υποστήριξη αυτή την περίοδο είναι ένας από τους πιο σημαντικούς παράγοντες για τα άτομα που βρίσκονται σε κλειστές δομές και, εκ των πραγμάτων, δεν έχουν τον κοινωνικό κύκλο να τα στηρίξει.
 
Στο πλαίσιο της εκπομπής συζητήθηκαν ερωτήσεις, σχόλια και απόψεις, που το κοινό υπέβαλε συμμετέχοντας σε ανοικτή γραμμή επικοινωνίας. Παρά τις δύσκολες υγειονομικές καταστάσεις που βιώνουμε ως κοινωνικό σύνολο, ειδικότερα αυτή την περίοδο με τις συνθήκες πανδημίας του νέου κορωνοϊού (SARs-CoV-2), το Πανεπιστήμιο Κύπρου εξακολουθεί να διατηρεί διαύλους επικοινωνίας και προσφοράς, στηρίζοντας και επιμορφώνοντας επιστημονικά το ευρύτερο κοινό της Κύπρου, επιλύοντας απορίες και προβληματισμούς, συζητώντας σκέψεις και κρίσεις σε ένα ανοικτό δημόσιο διάλογο.
 
 
To Γραφείο Τύπου και Δημοσίων Σχέσεων του Πανεπιστημίου Κύπρου, αφουγκραζόμενο τις ιδιάζουσες συνθήκες και προκειμένου να διαχειριστεί τις προκλήσεις της κοινωνικής αποστασιοποίησης λόγ ω κορωνοϊού, διεύρυνε την εμβέλεια δράσης και επιστημονικής παρέμβασης του Ανώτατου Εκπαιδευτικού Ιδρύματος της χώρας, μέσω του Πρώτου Προγράμματος του ΡΙΚ, με τη νέα εκπομπή «Λόγος και Αντίλογος». Πρώτος προσκεκλημένος στις 5 Ιανουαρίου 2021 ήταν ο Καθηγητής του Τμήματος Επιστημών Αγωγής του Πανεπιστημίου Κύπρου και Ιδρυτικό Μέλος της Κυπριακής Ακαδημίας, Σταύρος Σ. Φωτίου, ο οποίος μίλησε με θέμα «Μαθήματα Ζωής».
 
Ο Καθηγητής Φωτίου ανέλυσε τις υπαρξιακές δεξιότητες που βοηθούν τον άνθρωπο να βιώσει την ομορφιά και την αυθεντικότητα της ζωής.  Οι άνθρωποι πρέπει να καλλιεργήσουν τη θεογνωσία, την αυτογνωσία, την κοινωνικότητα και την οικολογική ευαισθησία. Κάθε άνθρωπος πρέπει να είναι ικανός να κρίνει, υπό τις κάθε φορά περιστάσεις, πώς πρέπει να πολιτευθεί, ώστε να βιώσει την κατάφαση της ζωής, τη μόρφωση που προσφέρουν οι ορθές διαπροσωπικές σχέσεις. Μια αγωγή ζωής βοηθά τους ανθρώπους να νοηματοδοτούν κάθε πτυχή του βίου, να κατανοούν ότι η ζωή είναι δώρο, το οποίο καταξιώνεται όταν αντιδωρίζεται.
 
Ένας άνθρωπος είναι ισορροπημένος ψυχικά όταν η λογική, το συναίσθημα και η βούληση συνεργάζονται και συγκινούνται για την επίτευξη του υπαρξιακού του προορισμού. Πρόβλημα δημιουργείται όταν ένα από τα τρία αυτά ψυχικά μέρη καλλιεργείται μονομερώς και σε βάρος των άλλων. Σημαντικό, ακόμη, στην αυτογνωσία είναι η κατανόηση των κινήτρων της συμπεριφοράς μας με κριτήριο τις τρεις βαθμίδες ηθικής: την εκμετάλλευση, την ανταμοιβή και την αγάπη. Η αγάπη έχει, ανάμεσα σε άλλα, ως καίριο χαρακτηριστικό το απροϋπόθετο. Αγαπώ τον άλλο, προσφέρομαι στον άλλο, όχι γιατί φοβάμαι ή αναμένω ανταπόδοση, αλλά γιατί η αγάπη είναι επιλογή της ελευθερίας μου. Η αγάπη είναι δοτικό ήθος, κίνητρό της είναι η προσφορά προς τον συνάνθρωπο. Η ανέκπτωτη ευθύνη και η διαρκής μέριμνα για τον άλλο, διαφοροποιεί τον δοτικό άνθρωπο από τον εγωκεντρικό ή τον νομικιστή. Η αγάπη προϋποθέτει τον άλλο, που είναι διαφορετικός, γι᾽ αυτό η συνάντηση και η κοινωνία μαζί του είναι η μόνη ολοκλήρωση εαυτού.
Δόξα Σταύρος Φωτίου Photo 3
Η συζήτηση περιέλαβε και τη θεματική: σεξουαλικότητα, έρωτας, αγάπη. Μια αυθεντική διαπροσωπική σχέση για να λειτουργεί πρέπει να χαρακτηρίζεται ταυτόχρονα από τρία γνωρίσματα: μοναδικότητα, ενότητα, ισότητα. Έτσι, στον έρωτα κάθε πρόσωπο είναι μοναδικό και ανεπανάληπτο, δεν αποβάλλει τη δική του ιδιοπροσωπία. Ενότητα σημαίνει μοίρασμα της χαράς και της λύπης, των αγωνιών και των προσδοκιών, ό,τι έχω και ό,τι είμαι το προσφέρω στον άλλο. Ισότητα σημαίνει μη εξουσιασμό του άλλου, σεβασμό της ελευθερίας του. Μια ερωτική σχέση γίνεται δυσλειτουργική όταν αυτά τα τρία γνωρίσματα δεν συνυπάρχουν αρμονικά. Ο έρωτας είναι άθλημα μέσα στο χρόνο που άγει στην πλήρη ψυχοσωματική ώσμωση δύο αγαπώντων προσώπων. Η σεξουαλικότητα υπηρετεί τον έρωτα, προάγει την ετεροκατάφαση και την αυτοκατάφαση. Και, με τη σειρά του, ο έρωτας ανθίζει μέσα στην αγάπη.
 
Συζητήθηκε, επίσης, η σχέση του ανθρώπου με τη φύση. Μια λειτουργική σχέση σημαίνει ότι τα όντα και τα πράγματα αληθεύουν όταν γίνονται πεπραγμένα, όταν υπηρετούν αγαπητικές σχέσεις. Τότε παύουν να είναι ουδέτερα και άψυχα αντικείμενα και μεταβάλλονται σε ενθύμια αγαπημένων προσώπων.
 
Οι άνθρωποι μπορούν να αλλάξουν όταν βιώσουν ελευθεροποιές εμπειρίες. Άρα απαιτείται ένα αντίστοιχο σχολείο, όπου όλα τα μαθήματα  καλούνται να συνεισφέρουν, το καθένα με τον δικό του τρόπο, στην καθόλου αγωγή του ανθρώπου. Λογοτεχνία και μουσική, θέατρο και τέχνη, μαθηματικά και κάθε άλλο μάθημα, πρέπει να αναδεικνύουν την πόλη και τον πολιτισμό. Ο πολιτισμός δεν εξαντλείται στις πολιτιστικές δραστηριότητες αλλά αφορά την όλη ζωή. Πολιτισμένος είναι ο κηπουρός που κοσμεί τον χώρο, ο δάσκαλος που δωρίζεται στους μαθητές, ο πολιτικός που ενώνει τους πολίτες. Συνεπώς, σχολείο και κοινωνία καλούνται να λειτουργούν παιδευτικά, να προικίσουν τους πάντες, μεταξύ άλλων, με γνώση της οικείας και παγκόσμιας λογοτεχνίας και μουσικής, με δυνατότητα αποκρυπτογράφησης της ζωγραφικής και του κινηματογράφου.
Ως προς τη θεογνωσία επεξηγήθηκε ότι ο Τριαδικός Θεός είναι το εγώ, το εσύ, ο άλλος, που συγκατοικούν στο εμείς. Κάθε θείο πρόσωπο ελεύθερα δωρίζεται πλήρως στα άλλα. Προσωπική ετερότητα και κοινότητα ζωής είναι ο τρόπος ύπαρξης του Θεού. Μακράν κάθε ατομικισμού και αποκλεισμού, ο Τριαδικός Θεός φανερώνει την ελευθερία που αγαπά και την αγάπη που ελευθερώνει.
 
Η εκπομπή ολοκληρώθηκε με αναφορά του κ. Φωτίου στην πανδημία του νέου κορωνοϊού. Ένα πρώτο μήνυμα που τονίστηκε, είναι ότι ο Θεός δεν είναι αίτιος κανενός κακού, απεναντίας είναι ο συνεχής συμπαραστάτης του ανθρώπου στον αγώνα για πληρότητα ζωής. Ένα άλλο μήνυμα είναι αυτό της παγκόσμιας αλληλεξάρτησης και αλληλεγγύης. Για πρώτη φορά η δική μας συμπεριφορά εξυπακούει τη ζωή ή τον θάνατο του άλλου. Ο καθένας είναι υπεύθυνος για όλους. Όπως έγραψε ο Ντοστογιέφσκι στους «Αδελφούς Καραμάζοφ», όλα μοιάζουν με τον ωκεανό, όπου η μια σταγόνα επηρεάζει τα πάντα. Επιπλέον, η πανδημία κατέδειξε πόσο εύκολα μπορούμε να χάσουμε αυτά που θεωρούμε δεδομένα. Στερηθήκαμε την αγκαλιά, τη φιλία, τον ναό, το θέατρο, τη συμμετοχή σε γάμο ή κηδεία, για να συμμετάσχουμε στη χαρά ή τη λύπη των άλλων, αντίστοιχα. Η πανδημία πρέπει να μας καταστήσει σοφότερους, να μπορούμε να ιεραρχούμε σωστά τις ανάγκες μας. Ο άνθρωπος αληθεύει όταν βρίσκεται σε αρμονική κοινωνία με τον Θεό, τον εαυτό του, τον συνάνθρωπό του και τη φύση.
 
Κάθε 1η Τρίτη από τις 7:00 μ.μ. μέχρι τις 8:30 μ.μ., θα είμαστε μαζί για ένα γόνιμο και εποικοδομητικό διάλογο. Συντονιστείτε στη συχνότητα 97.2 ή παρακολουθείστε τις εκπομπές «Λόγος και Αντίλογος» στην ιστοσελίδα του Πανεπιστημίου Κύπρου: https://bit.ly/2MlfGQb και του ΡΙΚ: http://cybc.com.cy/audio-on-demand/.